Telomere: Chìa khóa để sống trẻ và không bệnh tật?

Telomere là gì?

DNA của bạn nằm trong nhân của tế bào, nơi nó được gói trong các cấu trúc được gọi là nhiễm sắc thể. Mỗi nhiễm sắc thể mang thông tin di truyền cụ thể dưới dạng gen. Khi các tế bào trong cơ thể bạn phân chia, các nhiễm sắc thể của bạn cần phải tái tạo để mỗi tế bào chứa một bộ nhiễm sắc thể hoàn chỉnh trong nhân của nó.

Ở cuối mỗi nhiễm sắc thể của bạn là những đoạn DNA được gọi là telomere. Telomere giúp bảo vệ các đầu của nhiễm sắc thể của bạn khỏi bị hư hại hoặc hợp nhất với các nhiễm sắc thể gần đó.

Hãy tiếp tục đọc để tìm hiểu thêm về những cấu trúc nhỏ bé nhưng quan trọng này và tại sao chúng có thể mở ra cánh cửa ngăn ngừa bệnh tật và giảm tác động của lão hóa.

Tại sao các telomere ngắn lại?

Các sợi DNA của bạn trở nên ngắn hơn một chút mỗi khi một nhiễm sắc thể tự sao chép. Telomere giúp ngăn chặn các gen bị mất trong quá trình này. Nhưng điều này có nghĩa là khi các nhiễm sắc thể của bạn tái tạo, các telomere của bạn sẽ ngắn lại.

Đó là nơi xuất hiện một loại enzym có tên là telomerase. Nó được tìm thấy trong một số tế bào nhất định và giúp ngăn ngừa sự hao mòn quá nhiều. Điều này bao gồm việc rút ngắn các telomere của bạn. Telomerase thực hiện điều này bằng cách thêm các chuỗi telomere bổ sung vào các đầu của nhiễm sắc thể của bạn.

Hầu hết các loại tế bào trong cơ thể bạn không có telomerase. Điều này có nghĩa là hầu hết các telomere của bạn tiếp tục ngắn dần theo thời gian.

Chiều dài của telomere có quan trọng không?

Một số người cho rằng việc rút ngắn telomere là nguyên nhân chính dẫn đến quá trình lão hóa và phát triển bệnh tật. Nhưng không ai hiểu hết tác động của việc rút ngắn telomere đối với sức khỏe tổng thể của chúng ta.

Tỷ lệ tử vong

A Đánh giá năm 2011 cho thấy rằng các dấu hiệu cho thấy tổn thương DNA và giảm chức năng telomere tăng lên theo tuổi. Điều này có thể quan trọng: A Nghiên cứu năm 2003 đã tìm thấy mối liên hệ giữa các telomere ngắn hơn và tỷ lệ tử vong do bệnh tim và các bệnh truyền nhiễm gia tăng.

Nhưng nghiên cứu này đã gần 20 năm và chỉ có 143 người tham gia. Các phân tích tổng hợp gần đây hơn cũng đề xuất các kết nối giữa các telomere ngắn hơn và bệnh tim mạch vành hoặc một số loại ung thư. Nghiên cứu về mối liên hệ giữa việc rút ngắn telomere và cái chết đang được tiến hành.

Ứng suất oxy hóa

Trong khi người ta biết rằng sự sao chép nhiễm sắc thể làm rút ngắn các telomere, một số chuyên gia tin rằng stress oxy hóa cũng có thể làm ngắn chúng. Stress oxy hóa đề cập đến sự phá hủy DNA và các phân tử sinh học khác từ các loại oxy phản ứng.

Các loại oxy phản ứng được tạo ra bởi cả quá trình tế bào tự nhiên trong cơ thể bạn và quá trình viêm. Bạn cũng có thể mua chúng từ môi trường của bạn thông qua những thứ như ô nhiễm, hút thuốc hoặc uống rượu.

Theo thời gian, sự phá hủy DNA và các phân tử sinh học khác do stress oxy hóa có thể góp phần gây ra các vấn đề sức khỏe liên quan đến lão hóa. Một lần nữa, đây là một lĩnh vực nghiên cứu khá mới nên không có nhiều bằng chứng xác thực.

Đọc phần sơ lược của chúng tôi về ứng suất oxy hóa.

Mối quan hệ giữa telomere và ung thư là gì?

Telomere ngắn hơn là liên kết tăng nguy cơ ung thư, mặc dù không ai chắc chắn tại sao. Các bệnh ung thư cụ thể liên quan đến các telomere ngắn hơn là:

  • bọng đái
  • phổi
  • quả thận
  • đường tiêu hóa
  • cái cổ
  • cái đầu

Ngoài ra, một trong những dấu hiệu nhận biết tế bào ung thư là chúng phát triển và phân chia nhanh chóng so với các tế bào khác. Vì vậy, làm thế nào để các tế bào ung thư không rút ngắn mạnh mẽ các telomere của chúng và chết đi?

Telomerase, loại enzyme làm giảm sự rút ngắn telomere trong một số tế bào, được kích hoạt lại hoặc tăng lên ở nhiều hơn 90 phần trăm của bệnh ung thư, được tìm thấy trong một nghiên cứu năm 2016. Hãy nhớ rằng, enzym này không được tìm thấy trong hầu hết các loại tế bào. Nhưng có vẻ như các tế bào ung thư có thể sử dụng telomerase để bảo vệ các telomere của chúng, làm chậm quá trình suy thoái của chúng.

Dựa trên thông tin này, một số phương pháp điều trị ung thư mới nhắm mục tiêu vào telomerase để giúp tiêu diệt tế bào ung thư nhanh hơn.

Tôi có thể kéo dài telomere của mình không?

Với mối liên hệ giữa việc rút ngắn telomere và bệnh tật, một số người hiện đang quan tâm đến việc tìm cách kéo dài telomere của họ. Nhưng liệu điều này có khả thi không?

Nghiên cứu xung quanh việc kéo dài telomere vẫn còn rất mới. Nhưng cho đến nay, kết quả cho thấy một số hứa hẹn. Mặc dù không rõ liệu bạn có thể thực sự kéo dài các telomere của mình hay không, nhưng có nhiều cách để làm chậm quá trình rút ngắn.

Ví dụ, một nghiên cứu thí điểm nhỏ từ năm 2013 đã xem xét độ dài telomere của 10 người đàn ông mắc bệnh ung thư tuyến tiền liệt có nguy cơ thấp. Họ được yêu cầu thực hiện một số thay đổi lối sống, bao gồm:

  • tuân theo một chế độ ăn uống lành mạnh
  • tập thể dục thường xuyên
  • quản lý căng thẳng thông qua yoga và các nhóm hỗ trợ

So với 25 người tham gia bị ung thư tuyến tiền liệt nguy cơ thấp, những người không thay đổi lối sống, 10 người đã có telomere dài hơn 5 năm sau đó. Một lần nữa, đây là một nghiên cứu rất nhỏ, và nó chỉ liên quan đến nam giới.

Tuy nhiên, nghiên cứu nhỏ này cung cấp nền tảng cho các nghiên cứu gần đây hơn về tác động của chế độ ăn uống, tập thể dục và quản lý căng thẳng đối với độ dài của telomere.

Chế độ ăn

Chế độ ăn uống của bạn có thể đóng một vai trò trong việc xác định độ dài của telomere. A Bài báo năm 2016 gợi ý theo một chế độ ăn kiêng kiểu Địa Trung Hải giàu chất chống oxy hóa. Tò mò muốn tự mình thử? Bắt đầu với hướng dẫn cuối cùng của chúng tôi về chế độ ăn Địa Trung Hải.

A Nghiên cứu năm 2018 liên quan đến hơn 5.000 người trưởng thành phát hiện ra rằng ăn nhiều chất xơ hơn có liên quan đến chiều dài telomere dài hơn. Điều này có thể là do khả năng của chất xơ giúp kiểm soát lượng đường huyết. Các nhà nghiên cứu lưu ý rằng lượng đường trong máu cao hơn có liên quan đến chứng viêm và stress oxy hóa. Cả hai điều này đều có thể gây ra hiện tượng rút ngắn thêm telomere. Hãy thử thêm 22 loại thực phẩm giàu chất xơ này vào chế độ ăn uống của bạn.

Mặt khác, một Nghiên cứu năm 2018 đã xem xét chất lượng chế độ ăn uống của người lớn tuổi ở Úc và độ dài của telomere. Các nhà điều tra phát hiện ra rằng những người theo một chế độ ăn uống lành mạnh dường như không có telomere dài hơn. Thay vào đó, họ cho rằng di truyền và các yếu tố không phải do chế độ ăn uống khác đóng một vai trò nào đó.

Kiểm soát căng thẳng

Khi bạn căng thẳng, cơ thể sẽ tiết ra các hormone có thể gây ra stress oxy hóa. Điều này có thể gây ra nhiều tổn thương DNA và rút ngắn telomere. Dựa trên thông tin này, giảm căng thẳng sẽ giúp giảm căng thẳng oxy hóa – và các nghiên cứu cho thấy điều đó.

A Nghiên cứu năm 2004 theo dõi những người phụ nữ đang chăm sóc một đứa trẻ bị bệnh mãn tính, điều gì đó có thể làm tăng mức độ căng thẳng của bạn lên rất nhiều. Những phụ nữ này có telomere ngắn hơn, giảm hoạt động của telomerase và căng thẳng oxy hóa hơn khi so sánh với nhóm phụ nữ chăm sóc trẻ em khỏe mạnh.

A Nghiên cứu năm 2016 đánh giá những người đàn ông và phụ nữ tiếp xúc với các yếu tố gây căng thẳng. Những người phản ứng với sự gia tăng cortisol, hormone căng thẳng chính, đã làm tăng thời gian ngắn của telomere trong vài năm.

Bất kể nó có làm giảm sự rút ngắn telomere hay không, quản lý căng thẳng là một phần quan trọng để bạn cảm thấy tốt nhất. Không thuyết phục? Xem căng thẳng ảnh hưởng đến cơ thể của bạn như thế nào.

Tập thể dục

Tập thể dục có một loạt các lợi ích sức khỏe, bao gồm giảm viêm và stress oxy hóa.

Một nghiên cứu năm 2017 với hàng nghìn đàn ông và phụ nữ ở Hoa Kỳ đã xem xét mối liên hệ giữa tập thể dục và độ dài của telomere. Những người tham gia vào mức độ hoạt động cao có telomere dài hơn đáng kể so với những người hoạt động mức độ thấp hoặc trung bình. Không có sự khác biệt đáng chú ý giữa những người hoạt động thể chất thấp và những người có mức độ trung bình.

Khác Nghiên cứu năm 2017 liên quan đến một nhóm thanh niên nhận thấy rằng những người tham gia tập thể dục nhịp điệu ở mức độ cao và có sức bền cơ bắp nhiều hơn có telomere dài hơn. Dưới đây là 10 bài tập aerobic để thêm vào quá trình tập luyện của bạn.

Đề xuất đọc

  • Hiệu ứng Telomere ”: Được đồng tác giả bởi một nhà khoa học đoạt giải Nobel, người lần đầu tiên phát hiện ra mối liên hệ giữa telomere, telomerase và lão hóa, cuốn sách này khám phá những thói quen khác nhau ảnh hưởng đến telomere như thế nào.
  • Dinh dưỡng sâu ”: Một bác sĩ và nhà hóa sinh học lấy manh mối từ tổ tiên của chúng ta để đề xuất một cách ăn uống mới có khả năng làm thay đổi DNA.

Điểm mấu chốt

Telomere giúp bảo vệ nhiễm sắc thể của bạn khỏi bị hư hại. Trong quá trình này, các telomere của bạn ngắn lại, có liên quan đến quá trình lão hóa và phát triển bệnh tật. Nhưng nghiên cứu gần đây cho thấy rằng có thể có nhiều cách để tấn công quá trình này thông qua chế độ ăn uống, quản lý căng thẳng và tập thể dục.

Mặc dù những phát hiện này đều rất sơ khai, nhưng chúng ta đã biết rằng một lối sống năng động, cùng với một chế độ ăn uống dinh dưỡng và các kỹ thuật quản lý căng thẳng, cũng mang lại vô số lợi ích sức khỏe khác.

Xem thêm

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Bài viết mới